Vraag of er werkelijk een vergoeding is
Een les met een geboekt model kan betaald zijn; een gezamenlijke tekensessie waarbij deelnemers elkaar tekenen hoeft dat niet te zijn. Vraag rechtstreeks of er een modelvergoeding is en wat het totale bedrag voor deze afspraak wordt. „Een leuke samenwerking” is geen duidelijk antwoord op de betaalvraag.
Een bedrag van een vereniging of een oude oproep vormt geen landelijke norm. In Nederland en België kunnen bovendien andere administratieve regels gelden. Vraag de opdrachtgever welk soort afspraak wordt aangeboden en controleer de gevolgen voor je eigen situatie.
Tijd op locatie en tijd in een pose
Spreek een begintijd en een eindtijd af. Vraag of de pauzes meetellen, of voorbereiding is inbegrepen en hoe uitloop wordt vergoed. Als er „lesuren” staat, laat dan de duur van zo'n eenheid benoemen. Het moet duidelijk zijn of het genoemde bedrag geldt voor het hele bezoek of slechts een deel ervan.
Bereken voor jezelf ook de reis. Drie korte portretbezoeken kunnen meer reistijd en kosten vragen dan één langer avondatelier. Bespreek eventuele reiskosten en hoeveel voorafgaande zekerheid je krijgt over het doorgaan van de sessie.
Een korte schriftelijke bevestiging
Een bericht kan eenvoudig zijn: „Dank voor de afspraak. Wil je het totale bedrag, de inbegrepen tijd en het betaalmoment bevestigen?” Bewaar de bevestiging en noteer na afloop welke betaling binnenkomt. Bij een serie afspraken voorkomt dat dat losse sessies uit het overzicht verdwijnen.
- Datum, adres, contactpersoon en begin- en eindtijd.
- Totale vergoeding en uitleg over eventuele inhoudingen.
- Pauzes, voorbereiding, extra tijd en reiskosten.
- Wie betaalt, op welke manier en op welke datum.
- Afspraken over afzeggen of verplaatsen.
Beeldgebruik is een apart gesprek
Een vergoeding voor modelzitten zegt op zichzelf niet wat er met foto's, een opname of een livestream mag gebeuren. Vraag wat de kunstenaar wil maken en welke toestemming daarbij gevraagd wordt. Het maken van een schilderij naar waarneming en het verkopen van referentiefoto's zijn verschillende voorstellen.
Lees de concrete tekst voordat je toestemming vastlegt. Vraag naar doel, omvang en duur van het gebruik. Bij onduidelijke afspraken over publicatie of je werkstatus zoek je passende uitleg vóór je tekent, in plaats van te vertrouwen op een algemene term in een advertentie.
Zo vergelijk je twee opdrachten
Zet een avond met een tekengroep naast meerdere portretbezoeken. Vergelijk het totale bedrag, alle gereserveerde tijd, je reis, de pauzes en de zekerheid van betaling. Je hoeft niet dezelfde persoonlijke ondergrens te hanteren voor iedere opdracht, maar wel dezelfde vragen te stellen.
Een hogere vergoeding maakt een onduidelijke locatie of ongewenste wijziging niet vanzelf acceptabel. Bespreek de inhoudelijke voorwaarden eerst. Pas daarna kun je beoordelen of de hele afspraak de moeite waard is voor jou.